Zowat een half jaar na het overlijden van moeder, komen Gabrielle en ik met een grote zak vol nachtkledij aan in het woonzorgcentrum waar ze de laatste tijd van haar leven heel wat gelukkige momenten heeft beleefd.
Tijdens de eerste weken na het overlijden hadden we nauwelijks tijd om te rouwen. Er was zo veel te regelen: eerst de uitvaart en alles wat erbij komt kijken, dan alle mogelijke administratieve en financiële beslommeringen, en tussendoor het vaak intense contact met vrienden, kennissen en familieleden. Maar eens die drukte voorbij was, kwam het heengaan van moeder harder binnen dan ik had verwacht. Een zwaar gevoel van triestheid en gemis overviel me. Gelukkig gaf een goede vriendin, die duidelijk ervaring had met rouwverwerking, me enkele ideeën die me misschien konden helpen. Ik koos spontaan één van die ideeën: het schrijven van brieven naar mijn overleden moeder. Het idee sprak me meteen aan omdat ik graag schrijf. Toch deed het schrijven van die brieven me meer dan ik had verwacht: ik vertelde moeder onbevangen dingen die ik in een gesprek met vrienden en familie toch met een zekere schroom zou verwoord hebben. De allereerste brief was lang en zwaar, maar toen al, na het schrijven ervan, voelde ik me opgelucht en begon ik wat perspectief te zien. Na een week ben ik gestopt met schrijven, omdat alles wat op dat moment gezegd moest worden, gezegd was. Ik voelde me bevrijd. En ja, ik ben blijven openstaan voor het diepe verdriet dat me nog elk moment kon overvallen, ook na het schrijven van de brieven. Tot op vandaag besef ik dat ik moeder ieder ogenblik opnieuw enorm kan beginnen missen, ondanks – of misschien juist door – de vele warme herinneringen aan haar en wie ze was. Maar die brieven waren een belangrijk moment in mijn rouw, en ik ben die vriendin nog steeds dankbaar dat ze de idee opperde.
En nu staan we hier: met een heleboel slaapkledij van moeder, aan het onthaal van het woonzorgcentrum waar ze een tijdje woonde. We ontmoeten er enkele collega’s van Gabrielle, en de dankbaarheid is groot want de nachtkledij is welkom. Heel wat bewoners hebben geen familie of kennissen, en staan er alleen voor. Ook als het op kleding aankomt. Het gesprek is kort maar hartelijk. En dan gebeurt het.
Een verpleegster van de afdeling waar moeder verbleef, komt de kledij persoonlijk afhalen. Spontaan vertelt ze hoe moeder verder leeft op de afdeling, niet alleen in herinneringen, maar ook in heel concrete dingen. Haar cd-speler, bijvoorbeeld, die we ook van harte hebben geschonken aan de afdeling. Die cd-speler is, aldus de verpleegster, tot op vandaag niet zomaar een cd-speler: “Het is Lieves cd-speler.” Ik ben diep ontroerd. En dan zegt de verpleegster nog iets.
“Men zegt vaak dat overledenen verder leven in de herinneringen van mensen, en dat is waar en kostbaar. Maar de kledij die jullie schenken is, net als de cd-speler, nog net iets anders. Omdat je mensen, ook mensen die moeder niet of nauwelijks gekend hebben, dankzij haar nog op een heel concrete manier helpt en het leven wat mooier maakt.”
Ik was het woonzorgcentrum aanvankelijk wat onwennig binnengestapt. Maar nu voel ik me vanbinnen warm en bewogen.
Als gelovigen kennen we het diepe geluk van de overtuiging dat het leven niet stopt – misschien zelfs pas écht goed begint – na dit aardse bestaan. Onze dierbare overledenen leven verder, niet alleen in ons hoofd en ons hart, maar écht, meer dan ooit geborgen in Gods onmetelijke en oneindige liefde. Dat geloof sterkt ons en doet ons verlangen, ook al neemt het ons verdriet en ons gemis niet weg. Maar wat die verpleegster toen zei, is een toemaatje. Het is, voor mij, een knipoog van God. Hier en nu.
Wim Corbeel (Reacties op dit cursiefje zijn welkom op wim@elisabethparochie.be)
